Không biết độ chính xác đến đâu, nhưng ai cũng phải công nhận nó đã có đóng góp rất lớn cho sự phát triển của các tập đoàn công nghiệp lớn của Hàn Quốc theo đơn đặt hàng nghiên cứu của họ
Những sản phẩm chưa xứng tầm như bạn nói cũng có, nó lên đường từ thực tiễn việc hiện giới khoa học không có chế độ đãi ngộ đặc biệt.
Tuy nhiên không phải nhà nước nào cũng làm được điều đó, ngay cả những nước lớn cũng cần quá trình lâu dài. - Thế viện này có gì khác so với Viện Hàn lâm Khoa học Công nghệ Việt Nam, thưa ông? Viện này chỉ có quy mô như một viện thành viên của Viện hàn lâm khoa học và công nghệ Việt Nam. Chính thành thử với cơ chế thị trường, rất nhiều viện nghiên cứu đã ‘bung ra’ để có thêm nguồn thu, nâng cao thu nhập cho người làm khoa học, với mục đích giữ được người giỏi gắn bó với sự nghiệp nghiên cứu.
Có thể chúng tôi chưa nắm được thông đầy đủ tin nhưng phải nói sản phẩm của Viện chưa đáp ứng được như chờ mong. Viện này có tôn chỉ là “nghiên cứu theo hợp đồng”, hay nói cách khác là không dựa vào kinh phí ngân sách quốc gia mà cốt tử dựa vào doanh nghiệp.
Chúng tôi muốn chứng minh với cộng đồng khoa học Việt Nam, nếu có được chính sách ưu đãi như vậy, với mô chừng như vậy thì sẽ thành công.
Hải Hà - Việt Tú (thực hành). Nhưng về lâu dài khi chúng ta sản xuất lớn, thì máy nông nghiệp khôn xiết cấp thiết.
Trong thời đoạn vừa qua Viện đạt được những kết quả rất lớn, đặc biệt là những viện nghiên cứu đầu ngành của chúng ta, như công nghệ sinh học, công nghệ thông báo, công nghệ nguyên liệu, và ở đấy có những dự án trung tâm nhà nước, phòng thể nghiệm trung tâm nhà nước.
Có vẻ như những sản phẩm đó chưa xứng tầm với vị thế của Viện
Người Hàn Quốc nói với tôi rằng viện KIST của họ đóng góp khoảng 30% giá trị gia tăng của công nghiệp Hàn Quốc. Hiện thời chúng ta đã làm được một số máy nhưng không thương nghiệp hóa trên quy mô lớn được. Chúng tôi cũng muốn một số nhà khoa học người Việt Nam ở nước ngoài trở về làm rường cột cho hoạt động nghiên cứu ở đây, cùng với các nhà khoa học xuất sắc trong nước. Với một nhà nước mà GDP chỉ có 150 tỷ USD, chi ngân sách khoảng 50 tỷ USD, khoa học công nghệ được 1 tỷ USD thì rất khó có thể đầu tư để làm những vấn đề mang tầm quốc tế.
- Xin cảm ơn Bộ trưởng. Từ những ưu điểm trên của Viện KIST, tôi mong mỏi có một viện nghiên cứu theo mô hình đó, để làm hình mẫu cho sự thành công. Hiện chúng ta cũng đã có một số tập đoàn công nghiệp lớn của quốc gia như Tập đoàn dầu khí nhà nước, Tập đoàn viễn thông quân đội Viettel… đương nhiên chưa so sánh được với Samsung hay Hyundai, nhưng đầu tư vào sinh sản công nghiệp là cả một vấn đề, thực thụ chưa có doanh nghiệp tư nhân đủ tiềm lực để đầu tư.
Viện đã làm chủ công nghệ trạm mặt đất điều khiển vệ tinh, đang xây dựng trung tâm vũ trụ quốc gia, tạo ra được nhiều nguyên liệu mới, giải mã gene, nghiên cứu vắc xin, phần mềm mô phỏng nhận biết tiếng nói, chế tạo tàu bay không người lái, kính hiển vi điện tử quét đầu dò, chế phẩm sinh vật học và dược phẩm… Tóm lại, Viện có rất nhiều sản phẩm có giá trị những chưa được giới thiệu rộng rãi với từng lớp.
Nếu nói những tập đoàn không phải của nhà nước thì có lẽ còn rất lâu Việt Nam mới có được các tập đoàn tư nhân lớn mạnh như vậy (Samsung, Hyundai.
Nếu các cơ quan nghiên cứu của chúng ta chỉ có lương căn bản thì kiên cố những người giỏi không ở lại
Đây là vấn đề tôi cho rằng là cốt lõi trong việc giải tỏa vướng mắc, huy động được trí tuệ của giới khoa học phục vụ cho sản xuất và kinh doanh.
Viện sẽ hoạt động kinh doanh theo cơ chế chào hàng, giới thiệu những lĩnh vực mà viện có kinh nghiệm, có hàng ngũ nghiên cứu mạnh. Tổng thống Hàn Quốc Lee Myung-bak đã chỉ đạo Bộ khoa học công nghệ Hàn Quốc phối hợp cùng Bộ khoa học và công nghệ Việt Nam xây dựng một đề án thí nghiệm viện nghiên cứu theo mô hình viện KIST ở Việt Nam. Chưa kể có những loại máy chỉ có Việt Nam có như máy thu hoạch và chế biến cà phê, cao su, cạnh tranh được với các nước trong khu vực.
Tôi Ví dụ như viện đi sản xuất máy lọc nước biển, trong khi đó các công ty tư nhân đã có thể làm được điều đó. Tuy rất khó để có được những tập đoàn Samsung hay Hyundai, nhưng cái gì cũng phải bắt đầu từ cái nhỏ nhất.
Bởi vậy viện này có tốc độ phát triển rất tốt và nghiên cứu ra nhiều sản phẩm có giá trị. Tỉ dụ sản xuất xe máy, chỉ có doanh nghiệp lắp ráp, không có doanh nghiệp sản xuất, mà chúng ta vẫn phải nhập khẩu gần như tất phụ tùng lắp ráp. Mô hình Hàn Quốc - Ông đang rất trăn trở với ý tưởng thành lập Viện KHCN Việt Nam - Hàn Quốc (V-KIST) theo mô hình viện nghiên cứu hàng đầu Hàn Quốc (KIST)? Tôi sang Hàn Quốc lần trước nhất năm 2001, từ đó đến nay tôi đã có một số lần làm việc với các nhà khoa học Hàn Quốc, và tôi rất ấn tượng với Viện khoa học và công nghệ Hàn Quốc, chúng ta thường gọi là viện KIST.
Không phải máy nông nghiệp nào cũng chạy được trên đồng ruộng Việt Nam
Ông cũng san sớt suy nghĩ của mình trước câu hỏi, bao giờ Việt Nam có được những đại tập đoàn tầm cỡ thế giới của Hàn Quốc như Samsung, Hyundai, Deawoo. Người Việt đang kỳ vọng Viettel sẽ đưa Việt Nam vào bản đồ công nghệ thế giới.
Viện chỉ nghiên cứu những vấn đề của doanh nghiệp, giải quyết những vấn đề của doanh nghiệp và được hưởng lợi từ doanh nghiệp. Trên tinh thần như vậy, trong chuyến thăm chính thức của Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đến Hàn Quốc đầu năm 2012, tôi đã bẩm đề xuất đưa vào chương trình hội đàm của Thủ tướng Việt Nam với Tổng thống Hàn Quốc, và rất mừng là được phía Hàn Quốc rất ủng hộ.
Nếu viện V-KIST thành công, tôi hy vọng nền khoa học và công nghệ của chúng ta cũng sẽ thành công, và các viện nghiên cứu khác cũng sẽ đi theo con đường của viện V-KIST, tức thị nghiên cứu gắn với thị trường, với doanh nghiệp.
Rất nhiều viện nghiên cứu không dám bước chân ra thị trường, không biết cách và không dám đi cùng doanh nghiệp. - Vậy các doanh nghiệp sẽ đặt hàng như thế nào, thưa Bộ trưởng? Đối tượng hướng tới trước mắt của viện V-KIST là các tập đoàn kinh tế lớn của nhà nước, còn doanh nghiệp tư nhân, kể cả những doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài phải là những doanh nghiệp sản xuất thực thụ.
- Khi nào Viện V-KIST sẽ bắt đầu hoạt động, thưa ông? Trong chương trình thăm Việt Nam của Tổng thống Hàn Quốc Park Geun-hye, hai nước đã ký hiệp định cấp chính phủ về việc xây dựng viện V– KIST tại Việt Nam.
Đương nhiên chúng ta có thể nhập khẩu, nhưng nếu du nhập sẽ hoàn toàn phụ thuộc, còn tự sản xuất chúng ta ổn định hơn và dần dần có thể cạnh tranh được
Hàn Quốc đã có tới 60 năm xây dựng giang san kể từ khi chấm dứt chiến tranh. Thực tại ở đồng bằng sông Cửu long đã chứng tỏ máy gặt đập của Việt Nam được chuộng hơn máy Trung Quốc, và máy chế biến gạo của Việt Nam đã có mặt ở nhiều nước trên thế giới, kể cả châu Âu và châu Mỹ.
Bộ cũng đề xuất Thủ tướng Chính phủ sẽ là người đỡ đầu với vai trò là Trưởng ban chỉ đạo Đề án V-KIST, các viện khoa học công nghệ trong nước sẽ cử cán bộ khoa học giỏi tham dự kiêm nhiệm hoặc có thể biệt phái quản lý Viện V-KIST. Bộ trưởng có cái nghĩ suy gì về vấn đề này? Viện hàn lâm khoa học công nghệ Việt Nam là viện nghiên cứu khoa học lớn nhất của chúng ta với hơn 30 viện thành viên thuộc mọi lĩnh vực về công nghệ cũng như nghiên cứu căn bản.
Chúng tôi hy vọng năm 2014, nguồn vốn ODA của Hàn Quốc được chuẩn y, viện sẽ bắt đầu được xây dựng, chúng tôi đã bố trí 13 ha trên Khu công nghệ cao Hòa Lạc làm diện tích cho viện rồi.
Nên chúng ta phải chọn ngành đầu tư, để tránh đầu tư mà không cạnh tranh được. Nên các viện ngoài làm những công trình nghiên cứu có giá trị, có trình độ cao thì vẫn phải song hành làm những việc “bình thường” đáp ứng cho tầng lớp để có nguồn thu tái đầu tư cho hoạt động nghiên cứu và nuôi dưỡng đội ngũ cán bộ. Nếu chúng ta làm thành công một động cơ xe máy thì chúng ta hoàn toàn có thể nghĩ đến việc làm một cái ô tô.
Tỉ dụ mà anh vừa nói trên thực tại có phần đúng là như vậy. Nhưng ô tô Việt Nam sinh sản có đủ sức cạnh tranh trên thương trường hay không lại là chuyện khác
Hàn Quốc cũng phải sau thập kỷ 1990 mới được biết đến, Trung Quốc là một đôi năm gần đây. Thế nên có khi các nhà khoa học phải đi làm những chế phẩm sinh học cho sinh sản, thuốc bảo vệ thực vật, máy lọc nước, thậm chí sinh sản mì ăn liền, nước ozone để diệt trùng, sinh sản những sản phẩm rất thông thường. Trong hệ thống công chức, viên chức giờ, giới khoa học là giới duy nhất không có chế độ phụ cấp nào ngoài lương cơ bản, trong khi rất nhiều đối tượng khác đã có chế độ phụ cấp như nghiêm phụ, bác sỹ, thanh tra, kiểm toán… Có những ngành phụ cấp còn nhiều hơn lương.
Samsung, Deawoo, Hyundai. Chúng tôi đang khuyến khích các doanh nghiệp tư nhân đầu tư sinh sản. Tầng lớp cũng nên san sẻ với các nhà khoa học, nếu không có hoạt động “bình thường”, thậm chí “tầm thường” đó các nhà khoa học khó có thể trụ lại với nghề trong nền kinh tế thị trường, và trong chừng mực nào đó, chúng ta phải ưng ý.
Và điểm dị biệt cơ bản là nó ứng dụng mô hình “nghiên cứu theo giao kèo” và đơn đặt hàng của nhà nước, có cơ chế tài chính đặc thù và có cơ chế tự chủ cao. Viện KIST là viện nghiên cứu điển hình theo mô hình thị trường, trong khi các viện nghiên cứu của chúng ta đã có rất nhiều năm sống trong chế độ bao cấp, hoàn toàn dựa vào ngân sách nhà nước.
Trong ảnh: Bên trong nhà máy sinh sản của Viện Nghiên cứu Phát triển Viettel Ngay cả những mặt hàng công nghiệp thường nhật chúng ta cũng chưa thể mong đợi các doanh nghiệp tư nhân đầu tư.
Doanh nghiệp sẽ đến đặt hàng, duyệt giao kèo, viện sẽ nghiên cứu, bàn giao cho doanh nghiệp, doanh nghiệp sẽ tính sổ kinh phí cho viện. Mà máy nông nghiệp của chúng ta đang thiếu thốn, kể cả máy canh tác lẫn máy chế biến
Quy mô sản xuất nông nghiệp hiện còn manh mún, chúng ta chưa có doanh nghiệp nông nghiệp, nên đưa máy móc vào còn là rào cản. Nhà máy sinh sản chip của đại tập đoàn Samsung mới rồi cơ quan hỗ trợ phát triển của Hàn Quốc (KOIKA) cũng đã thông báo phía Hàn Quốc sẽ giúp đỡ không hoàn lại ODA 35 triệu USD cho dự án này.
Có khi các nhà khoa học phải đi làm những chế phẩm sinh học cho sinh sản, thuốc bảo vệ thực vật, máy lọc nước, thậm chí sinh sản mì ăn liền, nước ozone để sát trùng, sản xuất những sản phẩm rất thường nhật.
Thế nhưng tôi cũng có thế nói thêm về những thành quả quan yếu của viện, mà thông báo chưa đến được đầy đủ với từng lớp.
- Vậy theo Bộ trưởng chúng ta sẽ tập kết đầu tư vào những lĩnh vực cụ thể nào? Theo quan điểm của tôi, chúng ta nên tụ tập vào máy nông nghiệp, vì về lâu dài chúng ta vẫn là một nước nông nghiệp. Bộ trưởng Nguyễn Quân tiếp cuộc nói chuyện với VTC News, Bộ trưởng Nguyễn Quân nói về kế hoạch thành lập viện khoa học công nghệ theo mô hình Hàn Quốc nhằm tạo sự gắn kết sâu sắc giữa nhà khoa học và nhu cầu của doanh nghiệp.
Và tới hết 2015 khi quơ hạ tầng được hoàn thành, nếu không có gì thay đổi năm 2018 Viện sẽ đi vào hoạt động. - Nhưng hiện máy nông nghiệp có thể nhập từ Trung Quốc với giả rẻ, vậy thì thay vì nghiên cứu trong nhiều năm, ta có thể nhập cảng với giá rẻ để hội tụ vào cái gì đó có thể đi trước cả thế giới, để được biết đến? Thực ra đó là bài toán phải đối mặt với nhiều thách thức.
) Cơ chế này không có gì đặc biệt, vấn đề là viện sẽ tiếp thị đến doanh nghiệp như thế nào, tạo lòng tin cho doanh nghiệp thế nào và viện sẽ có đội ngũ như thế nào.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét